Het einde van 2026 is een belangrijk fiscaal beslismoment. Verschillende regelingen worden vanaf 2027 versoberd, terwijl andere regelingen juist gunstiger worden. Soms kan het voordelig zijn om nog dit jaar actie te ondernemen; in andere gevallen kan wachten tot 2027 juist gunstiger zijn.
Let op: een deel van de onderstaande wijzigingen komt uit het Belastingplan 2027 en moet nog door de Tweede en Eerste Kamer worden goedgekeurd.
1. Controleer de kilometervergoeding over 2026
Het kabinet stelt voor om de maximale onbelaste kilometervergoeding met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2026 te verhogen van € 0,23 naar € 0,25 per kilometer.
Werkgevers zijn niet verplicht de vergoeding te verhogen. Doet u dat wel, controleer dan vóór de laatste salarisverwerking van 2026 of u de eerder uitbetaalde kilometervergoedingen wilt aanvullen. Ook IB-ondernemers kunnen voor zakelijke kilometers met een privévervoermiddel mogelijk van het hogere bedrag uitgaan.
2. Wacht mogelijk tot 2027 met energie-investeringen
De energie-investeringsaftrek (EIA) wordt volgens de plannen in 2027 verhoogd van 40% naar 45,5%. Bent u van plan te investeren in energiebesparende bedrijfsmiddelen of duurzame energie? Dan kan het voordeliger zijn om de investeringsverplichting pas in 2027 aan te gaan.
Wacht niet zonder overleg met bestellen. De Energielijst wordt jaarlijks aangepast en het bedrijfsmiddel moet in 2027 nog steeds voor de EIA kwalificeren. Ook geldt een aanmeldingstermijn bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland.
3. Beslis tijdig over zakelijke brandstofauto’s
Vanaf 1 januari 2027 krijgen werkgevers te maken met een extra heffing wanneer zij een nieuwe benzine-, diesel- of hybridepersonenauto aan een werknemer ter beschikking stellen voor woon-werkverkeer of andere privéritten.
De heffing bedraagt jaarlijks 12% van de cataloguswaarde. Voor auto’s die vóór 1 januari 2027 al aan een werknemer ter beschikking zijn gesteld, geldt overgangsrecht tot 1 januari 2031.
Wilt u binnenkort een zakelijke auto aanschaffen of een leasecontract afsluiten? Laat dan tijdig beoordelen of het voordelig en praktisch haalbaar is om de auto nog in 2026 ter beschikking te stellen.
4. Controleer uw youngtimer
In 2026 geldt de youngtimerregeling voor zakelijke auto’s die ouder zijn dan 16 jaar. Volgens de nieuwe plannen wordt de leeftijdsgrens:
• 17 jaar in 2027;
• 20 jaar vanaf 2028.
Hierdoor kan een auto die in 2026 als youngtimer wordt behandeld, in 2027 buiten de regeling vallen. De bijtelling wordt dan mogelijk niet meer berekend over de dagwaarde, maar over de oorspronkelijke cataloguswaarde.
Voor bepaalde bestaande situaties geldt overgangsrecht. Controleer daarom vóór het einde van het jaar wat de wijziging betekent en of de auto zakelijk blijven rijden nog aantrekkelijk is.
5. Starters- en zelfstandigenaftrek dalen
De zelfstandigenaftrek daalt in 2027 van € 1.200 naar € 900. Daarnaast stelt het kabinet voor om de startersaftrek te verlagen van € 2.123 naar slechts € 10. Vanaf 2028 zou de startersaftrek helemaal verdwijnen.
Vooral startende ondernemers hebben daardoor in 2026 mogelijk nog een aanzienlijk groter belastingvoordeel. Controleer daarom of u aan het urencriterium voldoet en zorg dat uw urenadministratie compleet is.
Het is niet toegestaan om zonder zakelijke reden willekeurig omzet of kosten tussen jaren te verschuiven. Binnen de fiscale regels kan het moment waarop werkzaamheden worden uitgevoerd, investeringen worden gedaan of kosten worden gemaakt soms wel verschil maken.
6. Meewerkaftrek wordt sterk verlaagd
Werkt uw fiscale partner onbetaald mee in de onderneming? Dan kunt u onder voorwaarden gebruikmaken van de meewerkaftrek. Het kabinet stelt voor deze aftrek vanaf 2027 met 75% te verlagen. Vanaf 2030 moet de regeling helemaal verdwijnen.
Het is daarom verstandig om te beoordelen of de meewerkaftrek nog de beste oplossing is. Een reële arbeidsbeloning, een dienstverband of een samenwerkingsverband kan soms beter passen. De gekozen vorm moet wel aansluiten bij de werkzaamheden, verantwoordelijkheden en feitelijke afspraken.
7. Stakingsaftrek wordt versoberd
Bent u van plan uw onderneming te verkopen of definitief te beëindigen? Volgens het Belastingplan 2027 wordt ook de stakingsaftrek vanaf 2027 met 75% verlaagd. Uiteindelijk verdwijnt de regeling in 2030.
Wanneer u toch al overweegt om binnenkort te stoppen, kan het verstandig zijn de fiscale gevolgen van staking in 2026 en 2027 te vergelijken. Denk daarbij niet alleen aan de stakingsaftrek, maar ook aan stille reserves, goodwill, desinvesteringsbijtelling en de mogelijkheid van een stakingslijfrente.
Laat de fiscale uitkomst niet als enige het moment van stoppen bepalen. Een staking moet juridisch en feitelijk daadwerkelijk in het betreffende jaar plaatsvinden.
8. Aankoop van een beleggingswoning mogelijk uitstellen
Het tarief van de overdrachtsbelasting voor woningen die niet als hoofdverblijf worden gebruikt, daalt volgens de plannen per 1 januari 2027 van 8% naar 7%.
Koopt u een woning voor verhuur, een vakantiewoning of een andere woning waarin u niet zelf duurzaam gaat wonen? Dan kan het voordelig zijn om de juridische levering pas in 2027 te laten plaatsvinden. Bij een aankoopprijs van € 300.000 bedraagt het verschil € 3.000.
Het lagere tarief geldt alleen voor woningen. Voor niet-woningen, zoals bedrijfspanden, geldt deze verlaging niet.
Ook belangrijk voor werkgevers
Personeelskorting verandert
De afzonderlijke belastingvrijstelling voor korting op producten uit het eigen bedrijf vervalt volgens de plannen op 1 januari 2027. Momenteel kan een werkgever onder voorwaarden 20% korting geven, tot maximaal € 500 per werknemer per jaar.
Vanaf 2027 kan de korting mogelijk nog via de vrije ruimte van de werkkostenregeling worden aangewezen. Is die vrije ruimte volledig gebruikt, dan kan de werkgever 80% eindheffing verschuldigd zijn. Controleer daarom tijdig uw personeelsregeling en beschikbare vrije ruimte.
Expatregeling naar 27%
Voor werknemers die niet onder het bestaande overgangsrecht vallen, wordt de maximale belastingvrije vergoeding binnen de expatregeling vanaf 2027 verlaagd van 30% naar 27%. Werkgevers met buitenlandse werknemers moeten controleren welke afspraken en beschikkingen moeten worden aangepast.
Overige aandachtspunten vóór 31 december
Naast de wijzigingen voor 2027 blijven enkele jaarlijks terugkerende eindejaarstips belangrijk:
• Voorlopige aanslag: controleer of de geschatte winst en het inkomen over 2026 nog aansluiten bij de werkelijkheid.
• Schenkingen: benut eventueel vóór 31 december de schenkingsvrijstelling van 2026.
• Lijfrente: stort een aftrekbare lijfrentepremie tijdig en laat vooraf uw jaar- en reserveringsruimte berekenen.
• Giften: door gewone giften te bundelen, komt u mogelijk gemakkelijker boven de aftrekdrempel.
• Zorgkosten: plan aftrekbare zorgkosten zo mogelijk in hetzelfde kalenderjaar. Het kabinet wil deze aftrek vanaf 2028 afschaffen.
• Hypotheekrente: in bepaalde situaties kan rente voor de eerste zes maanden van 2027 al in 2026 worden betaald en afgetrokken.
• Box 3: breng uw bezittingen en schulden rond de jaarwisseling in kaart. Het fiscale voordeel voor groene beleggingen wordt vanaf 2027 vrijwel volledig afgeschaft.
• WKR: beoordeel vóór de laatste salarisverwerking of nog vrije ruimte beschikbaar is voor een onbelaste vergoeding of verstrekking.
Laat uw situatie tijdig beoordelen
Niet iedere eindejaarstip is voor iedere ondernemer of particulier voordelig. Het juiste moment hangt onder meer af van uw winst, inkomen, vermogen, ondernemingsvorm en toekomstplannen.
Wilt u weten welke maatregelen voor u van belang zijn? Neem dan tijdig contact op met Kootstra R.B.A.D. Wij kijken graag met u mee.
De voorstellen uit het Belastingplan 2027 zijn bij het schrijven van dit artikel nog niet definitief. De parlementaire behandeling kan tot wijzigingen leiden.


